Selçuklular ve Gazneliler arasında meydana gelen 1038 Talhab Savaşı‘nın gidişatı. Talhab Savaşı‘nın önemi.

 

1035 yılındaki Nesa Savaşı sonrasında Oğuzlar sürekli olarak Türkistan’dan göç halinde bulunuyorlardı. Göç eden Oğuzların Selçuklulara katılması Selçukluların gücüne güç katıyordu. Böylece Selçuklular gün geçtikçe sayıca çoğalmakta ve Gazneliler için ciddi bir tehdit oluşturmaya başlıyorlardı.

Kalabalıklaşan Selçuklular artık yeni yurtlar arıyor, Gaznelilerden Merv, Serahs, Baverd yörelerini istiyorlardı. Bu sırada da boş durmuyor, Sistan havalisine sık sık akınlar düzenliyorlardı. Aynı zamanda Karahanlı Buğra Han ve Harezmşah İsmail ile de siyasi arayışlara girişmeleri Sultan Mesud’un gözünden kaçmıyordu. Tüm bu yaşananlar üzerine Sultan Mesud, Selçukluları Horasan’dan çıkarmayı kafasına koymuştu. Bu amaçla Sübaşı komutasında 15-17 bin kişilik orduyu Horasan’a, bir başka orduyu ise Herat’a sevk etti. Sübaşı’nın Serahs üzerine geldiğini öğrenen Selçuklular endişeye kapıldılar. Ardından bütün ağırlıkları ve ailelerini Merv’e gönderip Serahs havalisinde savaş nizamı aldılar.

Çok geçmeden çarpışmalar cereyan etti. Selçuklular Gaznelilere oranla sayıca azdı. Atlı birliklere sahip Selçuklular, ağır donanımlı Gazne ordusuna vurkaç taktiği uyguluyor ve onları yıpratıyorlardı. Bu taktik bozkır savaş düzeninin bir gereğidir.

1038 yılı Mayıs ayının sonlarında Talhab mevkisinde bir gün boyunca süren savaş, özellikle Çağrı Bey’in yeteneği ve ustalıkla sergilediği manevraları sayesinde kazanıldı. Gazne ordusu böylece 1035 Nesa Savaşı sonrasında ikinci yenilgiyi Talhab Savaşı ile almış oldu. Bu zafer sonrası Gazneliler bölgedeki siyasi ve askeri vaziyeti ciddi şekilde sarsıldı.

Haritadan da faydalanarak mücadelenin geçtiği bölge hakkında bilgi sahibi olabilirsiniz. Daha fazla bilgi almak isterseniz Prof. Dr. Ali Sevim ve Prof. Dr. Erdoğan Merçil’in Selçuklu Devletleri Tarihi ve Prof. Dr. Osman Turan’ın Selçuklular Tarihi ve Türk İslam Medeniyeti isimli eserlerini inceleyebilirsiniz.