Osmanlı padişahlarından Sultan Abdülaziz’in ölümü konusu hep tartışılır. İntihar mı etti yoksa öldürüldü mü? Bu yazımızda kaynakların ışığında “Sultan Abdülaziz Nasıl Öldü?” sorusuna yanıt aradık.

Kötü giden ekonomik vaziyet, Sultan Abdülaziz‘in hükümdarlığı için de tehdit arz eder olmuştu. Nitekim bunu gerekçe gösteren Midhat Paşa ve Hüseyin Avni Paşa Sultan Abdülaziz‘i tahttan indirmek gayesiyle harekete geçtiler. 1876 yılı Mayıs ayı başlarında bir dizi gösteriler kendini göstermeye başladı. Şeyhülislam ve sadrazamın azlini isteyen kalabalık karşısında Sultan Abdülaziz ise sadrazamlığa Rüşdü Paşa’yı, seraskerliğe Hüseyin Avni Paşa’yı, şeyhülislamlığa Hasan Hayrullah Efendi’yi atadı. Midhat Paşaise Meclis-i Vükela üyeliğine tayin edildi. Bu gelişmelerden sonra gösteriler de son buldu.

Ancak Sultan Abdülaziz‘in tahttan indirilmesine yönelik faaliyetler son bulmadı. 26 Mayıs 1876 günü tekrar gözden geçirilen sultanın hal’i neticesinde 31 Mayıs gününde karar kılındı. Fakat daha sonra 30 Mayıs olarak tekrar belirlendi.

Önce Dolmabahçe’den Topkapı’ya getirilen Sultan Abdülaziz, sonra amcası Sultan Selim’in dairesine yerleştirildi. Ardından kendisi için hazırlanmış olan odaya geçti. Bu esnada ise tahta Sultan V.Murad çıkarıldı. Sultan V. Murad’a bir mektup yazan Sultan Abdülaziz Feriye Sarayı’na nakledilmesini istedi. Nakledildiği Feriye Sarayı’nda 3 gün sonra bilek damarları kesik bir şekilde ölü bulundu. Olay yerine devlet ricalinden ilk gelen ise Hüseyin Avni Paşa oldu.

Hüseyin Avni Paşa engel olmaya çalışsa da doktor heyetinin muayenesi gerçekleşti ve ardından Sultan Abdülaziz‘in naaşı Topkapı Sarayı’na nakledildi. Burada yıkandı ve II.Mahmud türbesine defnedildi. 6 Haziran 1876 günü Ceride-i Havadis’te Sultan Abdülaziz‘in ölüm haberi intihar şeklinde ilan edildi.

sultan abdülaziz ile ilgili görsel sonucu

Sultan Abdülhamid tarafından başlatılan tahkikat sürecinde Sultan Abdülaziz‘in hizmetinde görevli herkes sorguya çekildi. Tahkikat sonucunda ise Sultan Abdülaziz‘in ölümünün bir intihar değil, bir cinayet olduğu ortaya çıktı.

Sultan Abdülaziz‘in ölümünün bir intihar mı yoksa bir cinayet mi olduğu konusu halâ tartışılmakta. Eldeki delilleri ve Sultan Abdülhamid döneminde yapılan tahkikatı da göz önünde bulunduracak olursak Sultan Abdülaziz‘in öldürüldüğünü söylenebilir. Yeni kaynaklar ve bilgiler ilerleyen süreçte konunun da güncellenmesine neden olabilir, bunu da göz önünde bulundurmakta fayda var.