Ögeday Han kimdir? Ögeday Han’ın asıl adı, hükümdarlığı, ölümü ve daha fazla detaylar.

Cengiz Han’ın oğullarından biri olup, Cuci ve Çağatay’ın kardeşi, Tuluy’un ise ağabeyidir. 1186 yılında doğduğu tahmin edilmektedir. Reşidüddin’e göre adı Ögeday(Ögedey) değil, o ismi sonradan almıştır.

Küçük yaştan itibaren bir savaşçı gibi yetişen Ögeday(Ögedey), babası Cengiz Han ile seferlere katılmıştır. Maveraünnehr’in kontrol altına alınması ile Çağatay ile birlikte Harizm üzerine gönderilmiştir. Babası Cengiz Han’ın sağlıklı olduğu dönemlerde iç işlerinden sorumludur. Babasının ölümü ile birlikte imparatorluk, Moğol veraset kurallarına göre baba Cengiz Han’ın belirlediği şekilde bölünür.

Ögeday Han’ın Hükümdarlığı

Balkaş’ın doğusu, Imıl ve Tarbagatay Dağları ile Kara Irtiş Nehri ve Urungu bölgesi Ögeday’a bırakıldı. Şefkatli yapısıyla tanınan Ögeday, veliaht tayin edildi. Cengiz Han’ın ölümü ardından 1229 yılında kurultayda alınan onay ile birlikte Ögeday “Büyük Han” olarak tahta çıktı. Tahta çıkınca genel af ilan eden Ögeday(Ögedey), uzun zamandır duran seferleri de tekrar başlattı. 1231 yılında Noyan’ı İran’a gönderirken kendisi Çin üzerine yürüdü. Noyan, I. Alaeddin Keykubat karşısında yenilip gücünü kaybeden Harizmşah’ı yendi ve böylece batıda Moğol hakimiyetinin önü açılmış oldu. Diğer tarafta ise Ögeday Kuzey Çin’i kontrol altına alırken bir ordu da Kore’yi hakimiyet altına aldı. Alınan bunca başarının ardından 1236 yılında Anadolu Selçuklu Hükümdarı I. Alaeddin Keykubat’ın kendisine tabii olmasını istedi. Aynı yıl kendi oğullarını Avrupa topraklarına gönderdi. Direnişlerle karşılaşmayan Moğol kuvvetleri Viyana önlerine kadar ilerledi. Hükümdarlığı esnasında içeride ve dışarıda ciddi bir tehditle karşılaşmayan Ögeday’ın yaptığı en önemli icraat ise maliye, haberleşme ve posta teşkilatını kurmasıdır diyebiliriz.

Ögeday Han’ın Ölümü

12 yıllık icraatin ardından Ögeday(Ögedey), 11 Aralık 1241 tarihinde alkol komasına girerek öldü. Yerine torunu Siremun’u tayin etse de Ögeday’ın ölümü ardından eşi Töregene Hatun kurultay toplanana kadar yaklaşık 5 yıl idareyi elinde tuttu ve bu süreç sonunda oğlu Güyük’ü hükümdar seçtirmeyi başardı.